به‌خێربێن بۆماڵه‌خنجیلانه‌که‌ی هه‌ڵه‌بجه‌       مشتێک له‌خه‌رمانی سه‌رگوزه‌شته‌کانی شار

سووتانى له‌وه‌رِگاكان

 سه‌ركۆیونس

له‌كوَمه‌ڵگاى كوردستان دا هه‌رله‌كوَنه‌وه‌ له‌گه‌ڵ هاتنى وه‌رزى به‌هار و هاوینى گه‌رمدا ، جوتیاران و خاوه‌ن مه‌رِو مالاَته‌كان ده‌ست ده‌كه‌ن به‌كوَكردنه‌وه‌ى له‌وه‌رِ (ئالیك ) بوَ وه‌رزى زستان به‌ئامانجى دابین كردنى ئالیك بوَ مه‌رِومالاَتیان .
له‌رِاستیدا له‌وه‌رِگاكان به‌یه‌كێك سه‌رچاوه‌كانى ئابوورى نیشتمانى داده‌نرێت كه‌یارمه‌تیده‌ره‌ بوَ به‌خێوكردن و په‌روه‌رده‌كردنى ژماره‌یه‌كى زوَر له‌مه‌رِمالاَت كه‌ئابوورى زوَربه‌ى ولاَتانى جیهاندا .
ئاشكرایه‌ له‌وه‌رِگاكان دوو جوَرن هه‌ندێكیان سرووشتى (خوَرسك) ن به‌بىَ هه‌وڵ و ده‌ستى مروَڤ هاتووه‌ته‌دى و به‌كارده‌هێنرێت وه‌ك له‌وه‌رِگاكانى دوَڵ و ده‌شت و بانه‌كان كه‌خوَشبه‌ختانه‌ له‌هه‌رێمدا سنورێكى زوَره‌و شیاوى سوود لىَ بینینیه‌تى . به‌لاَم به‌داخه‌وه‌ ئه‌و رِوَڵه‌ى لىَ نه‌نراوه‌ و نه‌خراوه‌ته‌ به‌كارهێنانى ئابوورى یه‌وه‌ .
دووه‌میان له‌وه‌رِگاى ده‌سكرد (به‌رهه‌م هاتوو) كه‌ دیسان ئه‌م جوَره‌ له‌ له‌وه‌رِگاكان رِێژه‌یه‌كى زوَرى هه‌یه‌ . له‌هه‌رێمدا كه‌له‌ئه‌نجامى به‌رهه‌م هێنانى دانه‌وێڵه‌وه‌ به‌ده‌ست ده‌كه‌وێت به‌تایبه‌تى گه‌نم و جوَ .
ئه‌وه‌ى لێره‌دا مه‌به‌ستمانه‌ قسه‌ى له‌سه‌ر بكه‌ین سوتانى یان سوتاندنى ئه‌م له‌وه‌رِگایانه‌یه‌ كه‌ هه‌ندىَ جار سوتانى سرووشتى یه‌ و به‌داخه‌وه‌ زوَربه‌ى جاریش به‌ده‌ست ئه‌نقه‌ست ده‌سوتێنرێت و زوَرجار كێشه‌ى كوَمه‌لاَیه‌تى و عه‌شایه‌رى لىَ ده‌كه‌وێته‌وه‌ .
بێگومان سوتاندنى له‌وه‌رِگاكان كاریگه‌رى سلبى ده‌بێت له‌سه‌ر ئابوورى هه‌رێم و ده‌بێته‌هوَى كه‌م بوونه‌وه‌ى ئالیك بوَ مه‌رِومالاَت و زه‌ره‌رێكى زوَریش ده‌دات له‌ كه‌س و لایه‌نانه‌ى كه‌كار له‌كه‌رتى كشتوكاڵ و به‌ربوومى ئاژه‌ڵیدا كارده‌كه‌ن .
زوَربه‌داخه‌وه‌ له‌م چه‌ند رِوَژه‌ى رِابردوودا هه‌واڵى سوتان و سوتاندنى رِێژه‌یه‌كى زوَر له‌سنوورى له‌وه‌رِگاكان له‌سه‌رجه‌م ده‌ڤه‌ره‌كانى هه‌رێمدا وه‌ك سوتانى سنوورێكى زوَر له‌ده‌ڤه‌رى هه‌ڵه‌بجه‌و ده‌شتى سیدێادق و له‌وه‌رِگا سرووشتى یه‌كانى ده‌ڤه‌رى بادینان و ده‌شتى بتوێن و پشده‌ر .
له‌به‌رئه‌وه‌ پێویسته‌ له‌سه‌ر لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان به‌گشتى و یه‌كه‌ ئیدارى یه‌كان و بنكه‌كانى ئاگركوژێنه‌وه‌ هه‌وڵى زیاتر بده‌ن بوَ چاره‌سه‌ركردنى ئه‌م دیارده‌یه‌ .


ده‌توانرێت ئه‌م دیارده‌یه‌ بنه‌برِبكرێت یان كه‌م بكرێته‌وه‌ له‌رِێگاى :
1-بلاَوكردنه‌وه‌ى هوَشیارى (ئابوورى و رِوَشنبیرى ) بوَ هاولاَتیان به‌گشتى و گوندنشینان به‌تایبه‌تى له‌رِێگاى هوَكاره‌كانى رِاگه‌یاندنه‌وه‌ (ته‌له‌فزیوَن ، رِادیوَ ، رِوَژنامه‌و گوَڤاره‌وه‌ )
2- چاككردنه‌وه‌ى بنكه‌كانى ئاگركوژێنه‌وه‌و دابین كردنى ئوَتوَمبێلى ئاگركوژێنه‌وه‌ى تایبه‌ت و له‌رشووى چه‌ندێتى و جوَرێتى یه‌وه‌و كردنه‌وه‌ى خولى رِاهێنان و مه‌شقى به‌رده‌وام بوَ پیاوانى ئاگركوژێنه‌وه‌ .
3-هه‌وڵ بدرێت به‌شێوه‌یه‌ك له‌شێوه‌كان ئاگر برِ بكرێت بوَ زوَر له‌ له‌وه‌رِگاكان .
4- ده‌ركردنى یاسایه‌كى تایبه‌ت بوَ سزادانى ئه‌و كه‌س و لایه‌نانه‌ى كه‌هه‌ڵده‌ستن به‌سوتاندنى له‌وه‌رِگاكان به‌بىَ رِه‌چاوكردنى بنه‌ماى خزمایه‌تى و حیزبایه‌تى به‌توندترین سزا بوَ ئه‌وه‌ى وانه‌یه‌ك بێت بوَ هه‌مووان .
به‌ئومێدین لایه‌نه‌ په‌یوه‌ندیداره‌كان و هاولاَتیان پێكه‌وه‌ رِێگاچاره‌ دابنێن بوَ چاره‌سه‌ركردنى ئه‌م دیارده‌یه‌و ئابوورى هه‌رێم له‌م لایه‌نه‌ زه‌ره‌رمه‌ندنه‌بىَ و سه‌رچاوه‌یه‌ك بێت بوَ ئالیكى مه‌رِومالاَتى جوتیارانى كوردستان .

 

به‌خێربێن بۆماڵه‌خنجیلانه‌که‌ی هه‌ڵه‌بجه‌       مشتێک له‌خه‌رمانی سه‌رگوزه‌شته‌کانی شار